UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to). Więcej informacji znajdziesz tutaj.
TEATRNN.PL              Zapraszamy na nową stronę Ośrodka "Brama Grodzka - Teatr NN" pod adresem: teatrnn.pl!   
TNN.PL > Pamięć Miejsca  > Wielokulturowość > Brama Pamięci - lubelscy Żydzi > Życie codzienne lubelskich Żydów
Szawuot - obrzędy i obyczaje na Lubleszczyźnie

 Żydowscy uczeni. Ilustracja z książki Andrzeja Żbikowskiego "Żydzi, antysemityzm, Holocaust"
 
O święcie
Szawuot, nazywane Świętem Tygodni, Pięćdziesiatnicą (ponieważ wypada w pięćdziesiąt dni począwszy od drugiego dnia Paschy i kończy pięćdziesiąt dni liczenia omeru czyli czasu, jaki upływał od potrząsania snopem w Święto Paschy do obrzędu potrząsania w Święto Szawuot), Dniem Pierwszych Owoców (hebr. "jom ha-bikurim"), Świętem zbiorów (hebr. "chag ha-kacir"), lub Zielonymi świętami należy do świąt pielgrzymich, w czasie których Żydzi pielgrzymowali do Jerozolimy, aby w świątyni złożyć dary z pierwszych płodów ziemi (jabłka, granaty, oliwki) i bochenków chleba upieczonych z nowej pszenicy. Po zburzeniu Świątyni obchodzono to święto jako pamiątkę nadania Tory na Synaju. Obchodzone było przez żydowskich mieszkańców Lublina 6 siwan (na przełomie maja i czerwca), pięćdziesiąt dni po święcie Paschy. Uroczystość ta była często pierwszym dniem rozpoczęcia nauki religijnej dla chłopców żydowskich. Trzyletni malcy dostawali wtedy cukierki, aby pamiętali, że nauka Tory jest rzeczą słodką.
 
Przebieg uroczystości synagogalnych
Pierwsza noc święta upływała religijnym Żydom na całonocnym studiowaniu fragmentu poświęconego nadaniu Tory na Synaju w oczekiwaniu na przyjście Mesjasza. Zwyczaj ten narodził się w XVI wieku pod wpływem kabalistów z Safed w Galilei pod przewodnictwem Izaaka Lurii. Obrzęd jest, według midraszowych opowieści, pamiątką zaśnięcia Izraelitów, których musiał zbudzić Mojżesz przed nadaniem Tory, dlatego Żydzi czuwali w gotowości na jej ponowne przyjęcie. Tej nocy zgromadzeni wspólnie wierni uczestniczyli w serii seminariów na temat Tory, religii i historii Izraela. Ponadto odczytywane były psalmy chwały, modlitwa za zmarłych oraz wsłuchiwano na stojąco głośnego odczytania Dekalogu.

W czasie trwania święta w synagodze, przystrojonej zielonymi gałązkami, czytane były: księga Wyjścia (rozdział o nadaniu Tory), Liczb (rozdział opisujący Szawuot) i Ezechiela. Drugiego dnia święta odczytywana była Księga Rut (na pamiątkę tradycji, która mówi, że 6 siwan przypada rocznica urodzin króla Dawida, potomka Rut) opowiadająca historię młodej Moabitki, która mimo śmierci swojego męża, podążyła za swoją teściową Noemi do miasta w innym kraju (Betlejem) i przyjęła jej wiarę - Judaizm. Tam pracowała, aby pomóc Noemi w utrzymaniu zbierając kłosy na polu swojego krewnego Boaza, który potraktował ją życzliwie, gdyż dostrzegł przywiązanie kobiety do swojej teściowej i jej dobre serce. Wkrótce Rut poślubiła Boaza, ich syn Obed był pradziadkiem króla Dawida. Ponadto Rut jest pierwszą znaną konwertytką, czyli nawróconą na Judaizm.

  Zwyczaje święta Szawuot
Wyvinanka żydowska.Źródło: http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Plik:Mizrah.jpg&filetimestamp=20070419115714Wspomnianym już zwyczajem jest przyozdabianie mieszkań zielonymi gałązkami, i kwiatami, (na pamiątkę zazielenienia się góry Synaj tuż przed wręczeniem Tory), a także specjalnymi wycinankami z motywami roślinnymi, zwierzęcymi i znakami Zodiaku. Ponadto podczas trwania święta obowiązuje specjalna kuchnia: jadano potrawy mleczne i dania zawierające sery oraz miód. Jest to upamiętnienie słów Tory, która mówi o ziemi obiecanej, jako krainie mlekiem i miodem płynącej, a studiowanie przybliża religijnego Żyda do jej słodyczy. Jedzenie produktów mlecznych przypominało o zasadach koszerności nadanych wraz z Torą  (m.in. zakaz łączenia produktów mięsnych z mlecznymi) zapisanych w Torze i nadanych wraz z nią na Synaju. Dodatkowo mleko i miód symbolizują dawne ofiary składane w świątyni.
 
 
 
 
Literatura

Gal-Ed E., Księga świąt żydowskich, Warszawa 2005.

Kameraz-Kos N., Święta i obyczaje żydowskie, Warszawa 2000.

Opracowała Emilia Kalwińska

 

 

 

 

 

 



Dom i rodzina w życiu lubelskich Żydów, Szabat - obrzędy i obyczaje w Lublinie, Gry i zabawy dzieci żydowskich, Pascha - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie, Szawuot - obrzędy i obyczaje na Lubleszczyźnie, Jom Kippur - obrzędy i obyczaje na Lubleszczyźnie, Rosz Ha-Szana - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie, Sukot i Simchat Tora - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie, Purim - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie, Chanuka - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie, Tisza be-Aw - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie,

-->

Kopiowanie zamieszczonych materiałów i ich wykorzystywanie bez zgody autorów jest zabronione
1997 - ; Wszystkie prawa zastrzeżone; Ośrodek Brama Grodzka - Teatr NN, ul Grodzka 21, 20-112 Lublin

powered by prot hosting serwery

Wspłpraca: