UWAGA! Ten serwis używa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przeglądarki oznacza zgodę na to). Więcej informacji znajdziesz tutaj.
TEATRNN.PL              Zapraszamy na nową stronę Ośrodka "Brama Grodzka - Teatr NN" pod adresem: teatrnn.pl!   
TNN.PL > Pamięć Miejsca  > Wielokulturowość > Brama Pamięci - lubelscy Żydzi
Życie codzienne lubelskich Żydów

Podwórko przy ulicy Krawieckiej, Fot. S. Kiełsznia, 1938.

Życie codzienne Żydów było bardzo ściśle związane z wyznawaną religią ? judaizmem. Zwyczaje i obrzędy religijne wywierały wpływ na wszystkie jego dziedziny - począwszy od nakrywania do stołu i spożywania pokarmów, a skończywszy na higienie i edukacji. Życie codzienne Żydów pokrywało się więc w wielu aspektach ze sferą życia religijnego.

Szczególnym przykładem na przenikanie się życia codziennego z praktykami religijnymi są domowe obchody świąt żydowskich.

Obrzędy związane ze świętami żydowskimi wywodzą się z rytuałów religijnych pochodzących z okresu funkcjonowania Świątyni Jerozolimskiej. Po jej zburzeniu (70 r. n. e.) obrzędy praktykowane w miejscu kultu (np. krwawe ofiary ze zwierząt) ustąpiły formom, które mogły być stosowane w domach prywatnych (np. modlitwa, zasady przyrządzania i spożywania posiłków).

W ten sposób obrzędowe oddawanie czci należnej Bogu przeniesiono w obręb życia codziennego, regulując poprzez system nakazów i pouczeń religijnych najdrobniejsze czynności życiowe. Przestrzeganie tych zasad zostało podniesione do rangi jednego z głównych obowiązków religijnych wyznawców judaizmu, rozumianego jako oddawanie w ten sposób czci Bogu. Tak rozumiane życie codzienne w sposób bardzo widoczny wyróżniało Żydów na tle reszty społeczeństwa.

Tradycje związane ze świętami obchodzonymi przez Żydów na Lubelszczyźnie wyznaczane były przez funkcjonowanie zwykłego sztetl. Przykładowo na zakończenie obchodzenia szabatu charakterystyczne były spacery. Spacerowało się główną ulicą miasteczka, bądź miejscowości:
 
W sobotę wieczorem, kiedy szabas się skończył, pamiętam, to była tradycja, że wszyscy wyszli na główną ulicę i spacerowali - od jednego końca do drugiego - spacerkiem. Całe rodzinny. Ubrali się w najlepsze rzeczy i świętowali koniec szabatu. Ja nigdy nie chodziłem, ale mama zawsze z młodszym bratem ? wzięła go za rękę i spacerowali tam i z powrotem. To było tradycyjne (Blatt Tomasz (Tojvi), Izbica, Święta i tradycje rodzinne).

Żydowscy mieszkańcy miasta uczestniczyli w obchodach takich świąt jak: Pascha, Jom Kippur, Rosz Ha-Szana, Sukkot, Simchat Tora i każdy szabat. Szczególnymi uczestnikami świątecznych obrzędów były dzieci, które w ich trakcie bawiły się w specjalnie ułożone dla nich gry.

 
 
LWL - projekt Życie Żydów w Europie z dala od metropolii.
 
 
 
 
 
 
Opracowała Izabela Błasiak

Dom i rodzina w życiu lubelskich Żydów
Obyczaje rodzinne związane z narodzinami, obrzezaniem, Bar micwą, małżeństwem, pogrzebem i kuchnią koszerną.
Rosz Ha-Szana - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie
Wspomnienia mieszkańców Lublina i Włodawy zapamiętane z obchodzenia Rosz Ha-Szana.
Jom Kippur - obrzędy i obyczaje na Lubleszczyźnie
Wspomnienia mieszkańców Lublina, Piask i Puław zapamiętane z obchodzenia Jom Kippur.
Sukot i Simchat Tora - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie
Wspomnienia mieszkańców Lublina, Józefowa, Piask i Puław zapamiętane z obchodzenia Sukot i Simchat Tora.
Chanuka - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie
Obyczaje związane z obchodzeniem święta Chanuka.
Purim - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie
Wspomnienia mieszkańców Izbicy i Goraja zapamiętane z obchodzenia Purim.
Pascha - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie
Wspomnienia mieszkańców Lublina, Piask i Włodawy zapamiętane z obchodzenia święta Paschy.
Szawuot - obrzędy i obyczaje na Lubleszczyźnie
Obyczaje związane z obchodzeniem święta Szawuot.
Tisza be-Aw - obrzędy i obyczaje na Lubelszczyźnie
Obyczaje związane z obchodzeniem święta Tisza be-Aw.
Szabat - obrzędy i obyczaje w Lublinie
Wspomnienia mieszkańców Lublina zapamiętane z obchodzenia Szabatu.
Gry i zabawy dzieci żydowskich
Rodzaje zabaw dzieci żydowskich i zabawy związane z określonymi świętami żydowskimi.

 

 



Henio Żytomirski, Historia lubelskich Żydów, Życie kulturalne lubelskich Żydów, Życie religijne lubelskich Żydów, Żydzi w życiu gospodarczym Lublina, Życie polityczne lubelskich Żydów, Życie codzienne lubelskich Żydów, Zagłada lubelskich Żydów, Sylwetki lubelskich Żydów, Bibliografia Brama Pamięci - lubelscy Żydzi, Żydowski Lublin we wspomnieniach, literaturze i opracowaniach, Osoby zajmujące się tematyką Zagłady w Lublinie, Żydowski Lublin: ulice i miejsca, Kręgi Pamięci , Słowniczek terminów religii i kultury żydowskiej, "Elementarz - życie dzieci w obozie na Majdanku", The Gate of Memory - English,

-->

Kopiowanie zamieszczonych materiałów i ich wykorzystywanie bez zgody autorów jest zabronione
1997 - ; Wszystkie prawa zastrzeżone; Ośrodek Brama Grodzka - Teatr NN, ul Grodzka 21, 20-112 Lublin

powered by prot hosting serwery

Wspłpraca: